Jump to content

Coghina abrutzesa

Dae Wikipedia, s'entziclopedia lìbera.
Custu artìculu est iscritu cun sa grafia Limba Sarda Comuna. Abbàida sas àteras bariedades gràficas:

campidanesu · logudoresu · nugoresu

Tzaferanu de s''Àcuila
Patatas de su Fucinu

Sa coghina abrutzesa est s'espressione de s'arte culinària de s'Abrutzu; vària meda, rifletet sas duas ànimas orogràficas de sa regione; a un'ala b'ant sas retzetas e sas traditziones de sas zonas de monte e de sos montes e a s'àtera sas de sa zona costera e de su mare[1].

Sa coghina abrutzesa at patidu meda de s'isulamentu geogràficu chi at caraterizadu sa regione pro sèculos[2], sende chi s'aspresa de sos montes at permìtidu petzi un'agricultura limitada a unas cantas colturas e sas populatziones locales a custas colturas b'acostaiant fintzas s'allevamentu, cando chi in sa costa sa pisca teniat unu ruolu prus mannu..

Sos produtos prus impreados sunt su pranu Solina, su pane, sa pasta, sa carne, sos casos, s'ògiu e su binu, mentras in sa costera su pische òcupat unu ruolu de annotu; intre sos produtos abrutzesos chi sunt intrados in s'immaginàriu colletivu de totu su mundu agatamus sos clàssicos cunfetos de Sulmona[3], su tzaferanu de s'Àcuila coltivadu pro su prus in s'altura de Navelli[4], sos arrostitzinos de berbeghe[5], sos ispaghitos a sa chitarra[6], e su binu de prestìgiu Montepulciano d'Abruzzo[7].

In su panorama ampru de sos salumes ispicant intre sos àteros sa ventricina, prodùida mescamente in Guilmi e in generale in su restu de s'internu de su vastesu, e sa murtadella de Campotosto[8], chi faghent parte de sos gpresìdios Slow-Food de s'Abrutzu.

  1. Regione Abruzzo (2012), p. 4.
  2. Storia e tradizioni cucina abruzzese, in taccuinistorici.it.
  3. Confetti di Sulmona, in abruzzoturismo.it.
  4. Zafferano, in abruzzoturismo.it.
  5. Arrosticini di pecora, in abruzzoturismo.it.
  6. La pasta, in abruzzoturismo.it.
  7. Il vino, in abruzzoturismo.it.
  8. presidi-slow-food/Mortadella di Campotosto, in fondazioneslowfood.com. URL consultadu s'11 gennaio 2025.