Paleolìticu

Dae Wikipedia, s'entziclopedia lìbera.
Jump to navigation Jump to search
Custu artìculu est iscritu cun sa grafia Flag of Sardinia, Italy.svgLimba Sarda ComunaFlag of Sardinia, Italy.svg. Abbàida sas àteras bariedades gràficas:

campidanesu · logudoresu · nugoresu

Stonehenge

Su paleolìticu (de su gregu παλαιός, palaiós, antigu, e λίθος, líthos, pedra, "edade de sa pedra segada") est una tapa de sa preistòria de sos umanos caraterizada dae s'impreu de istrumentos de pedra segada, mancari puru s'utilizaiant àteras matèrias primas orgànicas (male cunserbadas e pagu connotas) pro fàghere vàrios trastos: ossu, corru, linna, còiru, fibras vegetales, etz Est su perìodu prus longu de s'istòria umana, sende chi s'iscàmpiat dae 2,5 milliones de annos faghet (in Àfrica) fintzas a unos 9.000 annos faghet tzirca e si partzit in tres fases: su paleolìticu inferiore, su paleolìticu mèdiu e su paleolìticu superiore, a su cale s'annanghet unu perìodu terminale mentovadu epipaleolìticu (sa tapa a sighire a s'epipaleolìticu e pretzedente a su neolìticu est su mesolìticu).

Su paleolìticu si caraterizat, aprossimadamente, pro s'impreu de istrumentos grussos, pesantes, difìtziles de usare e, in generale, male traballados. Galu no ant isvilupadu una capatzidade prena a fraigare. S'òmine de su paleolìticu est nòmade, est a nàrrere, pigat aposentamentu in unu logu e si nche abarrat fintzas a nde consumare sas risorsas naturales.

Su tèrmine paleolìticu est istadu creadu dae s'archeòlogu John Lubbock in su 1865, in opositzione a neolìticu ('edade moderna de sa pedra'). Ambas duas costituint su chi si ddi narat edade de sa pedra (s'elaboratzione de istrumentos de pedra definit sa diferèntzia cun s'edade de sos metallos).

Àteros progetos[modìfica | modìfica su còdighe de orìgine]

Preistòria e Protoistòria de su Mundu Betzu
Edade de sa Pedra Edade de sos Metallos
Paleolìticu Mesolìticu
Epipaleolìticu
Neolìticu Edade de su Ràmene
(franca s'África subsahariana)
Edade de su Brunzu
(franca s'África subsahariana)
Edade de su Ferru
Paleolìticu inferiore Paleolìticu mèdiu Paleolìticu superiore