Kòssovu

Dae Wikipedia, s'entziclopedia lìbera.

Coordinatas: 42°33′N 20°50′E / 42.55°N 20.833333°E42.55; 20.833333

Flag of the Italian region Sardinia.svg
Articulu in LSC
Flag of the Italian region Sardinia.svg

Bandera
Mapa de su Kosovo in Europa

Su Kosovo (in albanesu : Kosova o Kosovë, in serbu Kosovo, Косово), in forma longa Repùblica de Kosovo (in albanesu : Republika e Kosovës, in serbu : Republika Kosovo, Република Косово), fintzas narada ufftitizalmente dae is autoridades serbas Kosovo e Métohija (in serbu: Kosovo i Metohija, Косово и Метохија) est una repùblica reconnota dae una parte de sa comunidade internatzionale, posta in s'Europa sud-orientale, pretzisamente in sa penìsula Balcànica a intro de su territòriu de s'ex-Jugoslàvia. Decraradu indipendente dae su 2008, tenet a capitale Pristina.

Su guvernu de Kosovo àplicat de facto su pòdere subra sa majoria de su territòriu. Isceti cu chirru setentrionale, chi rapresentat unu 15% de sa regione, bìvidu de populatzione a manna majoria serba, s'agataiat fintzas a pegus tempus faghet suta autoridade de s'auto-proclamada Assemblea de Kosovo e Metohija, chi fiat rapresentada isceti dae serbos e chi refudaiat sa decraratzione de indipendèntzia de su 2008 de is albanesos kosovaros, reclamende su mantenimentu in sinu a sa Sèrbia. Unu cambiapare territoriale cun sa Badde de Preševo/Preshevë, bìvida dae una majoria albanesa, est regularmente evocada a su fine de assentare su cunflitu.

Geografia e demografia[càmbia | edit source]

Su Kosovo tenet istèrrida de 10 908 km2 e populatzione de 1.820.600 bividores de chi unu 88% de etnia albanesa e unu 7% serbu. Allacanat in su norti e norti-estu cun sa Sèrbia, in s'uestu cun su Montenegro, in su sud-uestu cun s'Albania e in su sud-estu cun sa Repùblica de Matzedònia. Non tenet bessida a mare.

Istòria[càmbia | edit source]

Su Kosovo est apartentu in s'istòria a istados diferentes. Cunchistadu dae sa Serbia a s'impèriu romanu d'oriente in su 1170, fiat pois ocupadu dae is otomanos in su 1459 e torradu a sa Serbia in su 1913 a fatu de su tratadu de Bucarest, ponende fine a sa segunda gherra balcànica. A fatu de sa segunda gherra mundiale su Kosovo fiat fatu provìntzia autònoma de sa Serbia, chi fiat parte de sa Jugoslàvia. Su 10 de làmpadas de su 1999, segundu sa resolutzione de is Natziones Aunidas 1244, fiat postu suta amministratzione de s'ONU, a sighidu de cunflitos violentos chi is autoridades serbas aiant opostu a is indipendentistas albanesos a sa fine de is annos 90. Is negotziados subras s'istatutu de su Kosovo intres autoridades serbas e kosovaras sunt abarrada pro meda tempus firmas in posiduras diferentes, cun is primos chistionende de una autonomia meda manna in sinu a sa Serbia, is segundos de indipendentzia ebbia.

Economia[càmbia | edit source]

Su Kosovo tenet una de is economias prus pagu isvilupadas de Europa e fintzas in tempus de sa Jugoslàvia sotzialista fiat sa regione prus pobera de s'istadu. A custu fatu si sunt azuntas in is annos 90 is gherras e is santziones internatzionales. Atualmente su depidu pùblicu internatzionale est enormu. Sa moneda uffitziale est s'euro, chi at pigadu su logu de su marcu tedescu in su 2002.

Àteros progetos[càmbia | edit source]